België (NL) — Hulp & Advies
Publieke steun en uitkeringen: wat kan mogelijk zijn (België — NL)
Deze pagina beantwoordt één praktische vraag: “Wat kan de Belgische overheid mij aan steun/uitkeringen bieden?”
We focussen op rechten en benefits (pensioenen, kinderbijslag-toeslagen, OCMW, rechten op het werk, fiscaliteit/successie) en helpen je het juiste loket te vinden zonder een stappenplan te worden.
3 Belgische “valkuilen” die vaak rechten kosten
- Pensioen: het gaat vaak om overlevingspensioen of overgangsuitkering (andere voorwaarden).
- Successie: regels zijn gewestelijk (Brussel/Wallonië/Vlaanderen) — het loket hangt af van de woonplaats van de overledene.
- Lokale steun: OCMW/CPAS is vaak de snelste route bij onvoldoende middelen.
Overzicht: welke publieke steun bestaat er?
Een heldere kaart van de belangrijkste “benefit”-families in België.
Overlevingspensioen / overgangsuitkering
Mogelijke steun voor de langstlevende echtgenoot (voorwaarden verschillen).
socialsecurity.be — Pensioen bij overlijdenmypension / SFPD
Praktisch startpunt voor pensioenvragen en -dossiers (afhankelijk van situatie).
SFPD — OverlevingspensioenKinderen: wezen-toeslagen (kinderbijslag)
Kinderbijslag is per gewest geregeld; er kunnen toeslagen voor wezen bestaan.
Vlaanderen — Groeipakket: wezentoeslagBegrafenisvergoeding (specifieke gevallen)
Bestaat o.a. voor bepaalde gepensioneerden in de overheidssector (op aanvraag).
SFPD — BegrafenisvergoedingArbeidsongeval: begrafeniskosten & uitkeringen
Bij overlijden door arbeidsongeval (of beroepsziekte) zijn er specifieke rechten (Fedris).
Fedris — Begrafeniskosten (privésector)OCMW/CPAS: lokale hulp bij onvoldoende middelen
OCMW kan hulp onderzoeken afhankelijk van gemeente en situatie (sociaal onderzoek).
OCMW/CPAS — info & doorverwijzingSnel beslissen: welk statuut / welk loket?
Mini-beslisboom (2 minuten) om meteen bij het juiste kanaal te starten.
1) Langstlevende echtgenoot: overlevingspensioen OF overgangsuitkering
De sleutelvraag is: komt het neer op een overlevingspensioen of een overgangsuitkering (tijdelijk), afhankelijk van voorwaarden zoals leeftijd en situatie.
2) Zelfstandige loopbaan: RSVZ (info-route) + SFPD/mypension (dossier-route)
Als de overledene vooral zelfstandig was, vind je specifieke uitleg via het RSVZ, en loopt de praktische afhandeling vaak via de pensioenkanalen.
3) Successie: Brussel / Wallonië / Vlaanderen (gewestbevoegdheid)
Voor successierechten is het “juiste loket” gewestelijk. Start bij de woonplaats van de overledene.
De vraag die alles opent
Pensioenen: overlevingspensioen & overgangsuitkering (mypension / SFPD)
Vaak het meest impactvolle benefit — maar afhankelijk van voorwaarden en (soms) cumulregels.
In België kan er voor de langstlevende echtgenoot recht bestaan op een overlevingspensioen of — als niet aan alle voorwaarden voldaan is — een overgangsuitkering (tijdelijk). De beoordeling hangt af van de loopbaan van de overledene en de situatie van de aanvrager.
SFPD — Overlevingspensioen: voorwaarden
SFPD — Overgangsuitkering: voorwaarden
Wat je in één gesprek wil vastleggen
Kinderen: wezen-toeslagen (kinderbijslag per gewest)
Kinderbijslag is gewestelijk. Check het gewest waar het kind gedomicilieerd is.
Er kunnen wezen-toeslagen of vergelijkbare verhogingen bestaan binnen de kinderbijslag, afhankelijk van de situatie en het bevoegde gewestelijke systeem.
Brussel — Famiris: wees & kinderbijslag
Wallonië — Famiwal: “orphelin” (FR, officieel)
Vraag die meteen duidelijkheid geeft
Kosten: begrafenisvergoeding (specifieke gevallen) + snelle checks
Er is geen ‘algemene’ premie voor iedereen. Wel zijn er vergoedingen in bepaalde statuten.
Er bestaat geen universele uitkering die automatisch iedereen dekt. In bepaalde situaties — bijvoorbeeld bij sommige pensioenen in de overheidssector — kan er wel een begrafenisvergoeding zijn (op aanvraag).
Wat je snel wil bevestigen
Arbeidsongeval: begrafeniskosten & uitkeringen (Fedris)
Bij overlijden door arbeidsongeval (of beroepsziekte) gelden aparte rechten — vaak met strikte bewijsstukken.
Als het overlijden verband houdt met een arbeidsongeval (of beroepsziekte), kunnen er rechten zijn zoals terugbetaling van begrafeniskosten en mogelijk andere uitkeringen voor rechthebbenden. Fedris is een belangrijk officieel referentiepunt.
Vraag aan verzekeraar / Fedris
Lokale hulp: OCMW/CPAS (bij onvoldoende middelen)
Als de situatie financieel kwetsbaar is, is OCMW vaak het meest praktische startpunt.
Als er onvoldoende middelen zijn, kan het OCMW (afhankelijk van gemeente) hulp onderzoeken. De voorwaarden zijn context- en dossiergebonden (sociaal onderzoek). Het belangrijkste is expliciet vragen welke lokale steun bestaat.
Formulering die werkt
Rechten op het werk: rouwverlof / klein verlet
Minimumregels + wat sector/CCT/werkgever extra kan voorzien.
In België bestaat er klein verlet (verlof om dwingende redenen/gelegenheden) en in bepaalde gevallen een rouwverlof (o.a. voor partner of kind), met mogelijkheden rond opname/flexibiliteit afhankelijk van de regels.
HR-vraag (benefits-versie)
Successie & belastingen: België = gewestelijke regels
Doel: weten welk gewest bevoegd is, waar je de officiële regels leest, en welke termijnen gelden.
De erfbelasting/successierechten zijn gewestelijk. Dat betekent: Brussel, Wallonië en Vlaanderen hebben eigen informatie, tarieven en praktische richtlijnen. Het bevoegde gewest hangt in de praktijk samen met de woonplaats van de overledene.
Wallonië — Successierechten (FR, officieel)
Vlaanderen — Erfbelasting (officieel)
Notaris.be — Aangifte van nalatenschap (heldere uitleg)
Slimme vraag (zonder procedure-overload)
Handige documenten (om je rechten sneller te laten beoordelen)
Geen ‘stappenplan’: alleen wat loketten nodig hebben om snel ja/nee te kunnen zeggen.
- Officieel bewijsstuk (akte/uittreksel waar nodig) + ID van de aanvrager.
- Identificatiegegevens (rijksregisternummer indien relevant, adres, contact).
- Gezinssituatie: huwelijk / wettelijke samenwoning / kinderen ten laste (afhankelijk van benefit).
- Statuut/loopbaan: werknemer/zelfstandige/overheid (voor het juiste loket).
- Middelen (bij inkomensafhankelijke hulp zoals OCMW): stukken zoals gevraagd door het loket.
Tip om tijdverlies te voorkomen
Kopieerklare vragen (om een volledig antwoord te krijgen)
Doel: lijst van mogelijke benefits + voorwaarden + documenten + termijnen + opvolging.
Pensioenen (mypension / SFPD)
“Kan u bevestigen of ik recht heb op overlevingspensioen of overgangsuitkering, vanaf wanneer, hoe lang, welke cumul/inkomensregels gelden, welke exacte stukken nodig zijn en hoe ik het dossier opvolg?”
Kinderen — wezen-toeslagen (kinderbijslag)
“Welke wezen-toeslagen zijn mogelijk in ons gewest, vanaf wanneer, welke voorwaarden (leeftijd/school), en welke stukken zijn exact nodig?”
Begrafenisvergoeding (specifieke gevallen)
“Bestaat er een begrafenisvergoeding in dit dossier? Wie mag aanvragen, welke voorwaarden gelden en welke documenten zijn nodig?”
Arbeidsongeval (Fedris / verzekeraar)
“Welke rechten zijn van toepassing (begrafeniskosten/uitkeringen), wie is rechthebbende, welke bewijsstukken zijn nodig, en wat is de opvolgingsprocedure?”
OCMW
“Gezien de middelen en situatie: welke OCMW-hulp is mogelijk, welke stukken zijn exact nodig, wie beslist en binnen welke termijn?”
Werkgever/HR (klein verlet/rouwverlof)
“Wat is mijn wettelijk recht in dit concrete geval, en wat voorziet onze sector/CCT/werkgever extra (duur, loon, bewijs, flexibiliteit)?”
Veelgemaakte fouten waardoor je rechten mist
Dit zijn ‘benefit’-valkuilen, geen stappenplan-fouten.
- België behandelen als één loket: vergeten dat successie gewestelijk is.
- Voor pensioenen niet expliciet checken: overlevingspensioen vs overgangsuitkering.
- Rechten met “triggers” missen (kinderen ten laste, arbeidsongeval, zelfstandig statuut).
- Geen volledig antwoord vragen: voorwaarden + stukken + termijnen + opvolging (je krijgt losse info).
- OCMW niet overwegen bij financiële kwetsbaarheid.
Gouden regel (benefits-versie)